Vrede op aarde.

Ik had rond de jaarwisseling beloofd om dit jaar symbolisch een aantal keren terug te kijken naar mijn eigen leven 10 jaar terug. Naar de professionele strijd die toen woedde kijken met als doel om anderen te helpen die in eenzelfde schuitje zitten. Ik besef nu hoe contradictorisch het wel is dat ik dat niet aan het doen ben volgens plan. Bij deze een rechtzetting.

Dag op dag 10 jaar geleden kwam ik terug van het avontuur. Ik was begin januari uit een giftige werkrelatie ontsnapt (daarover deelde ik eerder, zie hier) en dankzij de steun van mijn gezin besloot ik mijn droom na te reizen: de roots opzoeken van sumi-e (Japans inktschilderen) om de ambachtslieden te bezoeken die de wonderlijke materialen maken die ik al jarenlang gebruikte.

Bij deze wil ik Saskia Rock nogmaals bedanken voor de gastvrijheid toen die mij het vertrouwen gaf om alleen het grote onbekende in te duiken.

Ik heb destijds dag na dag een online dagboek bijgehouden op aanvraag van iemand die ik leerde kennen tijdens mijn loopbaancoachingstraject. Het idee kwam van daar, de motivatie van het feit dat mijn kids zo op zijn minst iedere dag iets van nieuws zouden kunnen meepikken. De verhalen van toen kan je lezen op mijn blog en ondanks de ouderdom ervan krijg ik af en toe nog feedback dat sommige stukken echt helpend zijn voor anderen. Daarom hou ik de site ook graag actief.

Ik kwam terug als een ander mens. En daar wil ik vandaag wat over delen. Voor de goede vrede. Want ook die werd deel van mij tijdens die reis.

Ik werd gegidst door de vrijwillige gidsen in Nara en Kyoto. En in Nara moest ik daarom als toerist beloven om de vrede te verspreiden over de aarde. En uiteraard, als ze dan vervolgens een standaard tourtje zouden hebben gegidst zou het me ongetwijfeld ook al geraakt hebben. Maar ze deden iets anders (mede omdat de communicatie niet helemaal vlot liep). In plaats van 1 dag gidsten ze mij 3 dagen. Omdat dat wel een rare aanvraag was en ze vreesden voor de veiligheid kreeg ik op dag 1 een man als gids, die de vrouwen daarna moest briefen over de veiligheid. Die man gaf aan dat ze door mij een aantal ambachten hadden moeten opzoeken want ook al wordt o.a. de inkt ook gebruikt voor calligrafie, ze hadden zich nooit gerealiseerd hoe die gemaakt werd.

In de 3 dagen heb ik dus meerdere workshops gekregen en ook zelf inkt en penselen leren maken.
Het enige wat ik had gehoopt was om meer te leren over sumi-e en waar goed materiaal te vinden. Ik was omvergeblazen…

En het enige wat ze dus terugwilden was dat ik de vrede zou verspreiden. Daar stond ik dan. Hoe dan? Toen al. Laat staan nu.

Een paar dagen later reisde ik door naar Koyasan. Waar monnik Kukai de eerste nederzetting zou gebouwd hebben en de calligrafie en het schrift zou hebben geïntroduceerd in Japan (aangezien het schilderen vroeger enkel voorbehouden was voor monniken wellicht ook dat). En een van de eerste tempels die ik bezocht begroette mij met: “May peace prevail on earth”.

Kort daarna kwam alles samen. Geen grote bombastische, laat staan rationele tekens. Wel hele duidelijke.

Dat er heel veel Oosterse filosofie schuilgaat achter dingen die in het Westen heel rationeel worden bekeken (neem Lean 6 Sigma bvb) dat wist ik al langer. Dat ik dat ook zelf voel en toepas maar met moeite uitgelegd krijg aan iemand die niet met Japanse krijgskunsten bezig is, dat blijft.

Maar na mijn terugkeer wist ik nog zekerder: ik kan niet langer voor gelijk welke organisatie werken. Ik kan mentaal niet langer leven met dingen die in conflict zijn met mijn eigen waarden, dingen die in conflict zijn met een vredevolle toekomst voor de planeet. Maar ook: ik kan rationeel mijn boterham wel verdienen met administratie, maar dat is niet waarmee ik de hoogste ROE (Return On Energy) mee realiseer. En bovendien, ook fysiek kon die business as usualgeen optie zijn gezien de muisarm.

Intern trainer misschien?

Dus solliciteerde ik in die richting, als intern trainer bij organisaties. Maar het werd een heel duidelijk teken. 2 x in 2 weken klonk het: “U hebt het perfecte profiel maar u bent te ondernemend”.

Daar moest ik dan vrede mee vinden ;-)

Dat is waar het gestart is (en het vervolg, daar kom ik later nog op terug). Waarom dat nu zo tegenstrijdig is om net nu deze blog met vertraging de wereld in te sturen? Niet alleen omwille van de geopolitieke omwentelingen. Ook omwille van persoonlijke. Ja, ik ben doorgegroeid naar M365 trainer en ja, ik geef al jaren voorkeur aan impactvolle klanten. Toch voel ik ook al heel lang dat dat niet op zich staat. Dat het hand in hand gaat met persoonlijke ontwikkeling. Sommige ex-klanten zijn ook bijzondere verhalen komen delen na een traject. Wie diepe angst heeft voor technologie laat heel wat potentieel liggen. Het is tijd voor een volgende stap, tijd om  verder te durven specialiseren in M365 én persoonlijke ontwikkeling voor management en assistants. En als die mij dan ook nog even zouden willen helpen de vrede in de wereld te verspreiden, ik zou ze dankbaar zijn!

Share

10 jaar onderweg

In januari 2026 ben ik 10 jaar onderweg. Ook met deze blog trouwens… daarover besloot ik te posten op LinkedIn. Hier een kopie van mijn post in januari 2026.

Als er iets is dat ik je toewens in 2026 dan is het wel dat jij ook 1 ding kan veranderen in je leven of werk dat alles zoveel mooier maakt!

“Geef nu maar gewoon je ontslag, dan hebben we tenminste jou nog.”
Dag op dag 10 jaar geleden kreeg ik het te horen bij het avondmaal van Benny Roekens (aka echtgenoot).
Misschien wil jij wel iets in je leven veranderen en moest jij dat vandaag om een of andere reden wel even broodnodig lezen, vandaar dat ik het verhaal even deel.

Ik had er net werkdag 2 op zitten na 3 turbulente weken ziekteverlof.
– Week 1: controlearts die mij terug naar de huisarts had gestuurd.
– Week 2: dat ticket voor stand-up comedy dat ik maanden eerder had geboekt? Dat zou mijn zinnen wel verzetten. Alleen… dat bleek een lezing te zijn van thomas Siffer. Hij had mij laten inzien dat ik niet hetzelfde pad moest volgen als iedereen. Dat thuisblijven niet de oplossing zou zijn en dus ging ik terug naar het werk. Hopend op een mirakel.
Ik werd op het matje geroepen de eerste dag door de algemeen directeur: “Hoe kan dat nu dat gij ziek waart? Dat moet ge mij toch eens uitleggen. Van collega’s had ik zoiets verwacht, maar van u…”. Spoiler: helpen deed dat niet.

Fast forward: Sinds 1 oktober datzelfde jaar ben ik zelfstandige in hoofdberoep. Ik heb me nooit meer zo slecht gevoeld als toen. Al zal je mij niet horen beweren dat het alleen maar rozengeur is geweest.

Afgelopen december heb ik dat verhaal, samen met de verhalen van Elke Leyman en Annemie Vrints gebracht als “Restories on the road” (dank aan Tom Vanoutryve voor de begeleiding én de techniek). Een verhalenavond waarmee we laten zien dat een verhaal herschrijven mogelijk is. Symbolisch hielden we de eerste voorstelling daar waar “den Thomas” zijn verhaal 10 jaar eerder was ingeslagen. En ja, ik geef toe dat ik er hier te weinig over deelde. Duidelijk zijn er (weer) een stukje standaardnormen en -marketingtips (“1 focus in je posts, Sara, anders raken je volgers in de war”) waren ingeslopen … bij deze breng ik daar verandering in.
Ja, ik blijf in eerste instantie digital sherpa maar ik ben daarnaast nog wel wat meer.
________________________________
Ik ben de digital sherpa en verhalenverteller (en ja, ook creatief generalist 😉).
Ik breng digitale kennis bij en bouw samen met jou de systemen (met M365 tools) die administratieve bergen helpen verlichten.
Ik breng hier vanaf nu ook verhalen uit de bergen en dalen van het leven om anderen te helpen de schoonheid terug te vinden.

Share

Doel gehaald

Ik vertrek vandaag voor een spannend stuk tocht. Een van de auteurs van een henro-gids waarschuwt die ochtend nog voor gladde paden onderweg naar tempel 12 bij regen. Ik lees het maar beslis om tocht te gaan, na gisteren staat het doel immers echt onder druk.

Tempel 11 is gehuld in wisteria’s. Er lopen een paar pelgrims die de tocht met de auto doorlopen. een paar van hen spreken mij aan en wensen mij het beste. Een daarvan wil absoluut een selfie… zot momentje.

Ik ga door het hekje, recht de wildernis in. En dan word ik meteen op mijn plek gezet. Niet in woorden, puur in realiteit. Er is geen regen, maar wel Japanners die dit eerste deel van het pad naar tempel 12 blijkbaar gebruiken als loopparcours. Terwijl de weg steil klimt en ik amper vooruit kom steekt er eentje op loopsnelheid mij voorbij. Alleen al ernaar kijken haalt de rest van mijn adem weg. LOL
En zo komen er meerdere voorbij.

Onderweg kom ik mezelf meermaals tegen. Je denkt dat je er bent en dan is daar gewoon de volgende helling. Je loopt onderweg ook langs een verlaten schrijn, spooky bemost en even denk je dat je ergens een afslag moet hebben gemist. Je loopt verder, door een dorpje en dan denk je het nog eens.
Terwijl ik daar rustte kwamen andere pelgrims daar ook aan. We zijn samen verder door getrokken door miezerige regen. Ik zag ze de eerste stenen van de laatste klim nog opgaan, maar ik kon hen onmogelijk bijhouden. Ik geraakte amper verder. De tijd tikte door. Tot ik ineens doorkrijg dat ik er nu écht wel ben. tranen lopen over mijn wangen.

Uiteindelijk ben ik kort voor sluitingstijd bij de tempel. Ik word begroet met veel ossettai en duidelijke bewondering voor wat achter mij lag. Maar dat niet alleen. Ik besef dat ik niet meer tijdig bij de plek kan geraken die Neill voor mij boekte in de vallei. Ik vind hulp om een taxi te bellen en terwijl ik zit te wachten op de taxi gebeurt het. Dat wat mijn hele tocht en mijn verdere leven stuurt.

Ik zit uitgeteld op de stoep, vlak naast een drankautomaat wanneer een “eeuwige pelgrim” langskomt. Een man met schoenen die bijeen worden gehouden door gele tape en de rugzak van hetzelfde. Ik ben out, ik prevel een ohayo maar dat is al. Een moment later krijg ik een blik frisdrank, vers uit de automaat toegestopt. Die man had niks, en toch droeg hij zorg voor mij. Intussen zie ik de taxi naderen en wanneer de chauffeur uitstapt is de man intussen in de bosjes verdwenen. Hoe kan ik die man ooit bedanken? Hoe kan je aan anderen doorgeven wat je in zo een moment hebt gekregen? Het blijft een uitdaging.

Ik voel vandaag dat ik de komende tijd weer minder tijd en motivatie zal vinden om dag na dag te schrijven dus vat ik de rest van de tocht verder even samen.
De dag nadien trek ik verder door richting tempel 13 en van daar gaat het gestaag verder langs de kustlijn. Het wordt wel even spannend wanneer ik beslis om Neill eens niet in te schakelen voor een boeking… die mislukt en dus heb ik geluk dat ik nog onderdak vind.
Bij tempel 21 met de ooievaars hoor ik ineens mijn naam. Een van de pelgrims uit de FB-groep heeft mij herkend en we trekken samen een stukje verder tot tempel 22. Daarna gaan we alleen verder naar T 23 in Hiwasa. Dat vissersdorp is een van de mooiste plekken in mijn herinnering. Ondanks het weer de dag nadien. Het giet namelijk. En als je denkt dat je weet wat gieten betekent hier bij ons dan heb je echt nog niks meegemaakt. Het zorgt ervoor dat ik een dag sur place blijf en beslis om mijn doel te herlezen en de afstand tot T24 als doel te nemen, het aantal kms, niet de hele exacte tocht te voet. Dat stuk naar T24 is 78 km zonder veel leven onderweg en direct naast een hoofdweg. Bijgevolg al gevaarlijk ook wanneer het niet regent. Ik ben mijn leven niet beu dus ga per trein naar T24.

Share

Waarde compleet anders beginnen zien

Ik koos dus uiteindelijk voor een bezoek aan Awagami. Die kans kon ik immers niet laten liggen vond ik.

Het doel om binnen de 3 weken te voet de afstand tot tempel 24 te voet te overbruggen kon niet opwegen tegen de unieke kans om hier eindelijk een kijkje te kunnen nemen.

Ook hier bleek het om een familiebedrijf te gaan. Gerund door een Japanse die getrouwd was met een Amerikaan (vandaar ongetwijfeld de openheid naar de rest van de wereld toe, want verder ken ik niet heel veel kleinschalige Japanse bedrijven die exporteren, laat staan richting Europa.

Ik voel er wel een andere manier van zaken doen. Er is op dat moment een weekopleiding bezig (eentje die ik ken van de folders die ik er ooit over las bij Schleiper en dergelijke). Het is zeker de moeite maar het komt in mijn beleving zeker niet in de buurt van Echizen.

Ik keer voldaan terug naar mijn slaapplek waar ik die avond het transport regel voor mijn rugzak. Morgen is immers de grote dag. Op richting tempel 11 en van daar uit door naar het zwaarste stuk van de tocht met behoorlijk wat klimmen en dalennaar tempel 12…

Share

Lussen lopen over grenzen heen

Ik vertrek vol goede moed naar tempel 6. Toch wordt vandaag een bijzondere dag, kan ik mij levendig herinneren. Ik heb gisterenavond aan “Neil” gevraagd om alvast te boeken bij een jeugdherberg nabij tempel 11. 15km, moet te doen zijn. Tempel 12 ligt nog eens 12km verder en 3x een hoogteverschil van 800m, dus dat doen we even niet.

De gastvrijheid en ossetai van de eilandbewoners is inderdaad legendarisch en hoe verder ik ga, met mijn GoogleMaps in de hand, hoe meer ik hun aandacht lijk te trekken.

Ze vragen me duidelijk naar welke tempel ik onderweg ben. Maar het is precies niet die naar waar ik wil gaan. En dan sturen ze me een andere richting uit of knikken juist bevestigend terwijl ze volgens mij een andere tempel vernoemen.

Je kan het misschien al raden. In de ene tempel zie ik bij de ingang dat ik er een heb overgeslagen en dus keer ik terug. Daarbij loop ik langs een drukke weg. Ter hoogte van een drankautomaat stopt een auto met piepende remmen. Ossetai!

Bestuurder stapt uit, steekt muntjes in de automaat en stopt me een flesje water toe. Er volgt een hele uitleg (in het Japans, wat dacht je?). Ik moest en zou de andere kant op moeten lopen. Ik loop hopeloos verkeerd. Vergeet ergens onderweg nog eens mijn stok en zie dat pas 2km verder. Keer terug… enfin…

Even voor sluitingstijd kom ik aan bij tempel 10. Aan de trappen staat een lege container die duidelijk gebruikt wordt als slaapplek. Ik begin aan de klim. Over de hele trap liggen Yens verspreid, je loopt er letterlijk over het geld! Magisch gevoel te weten dat hier niemand er aan zal komen.

Na mijn stempel te halen wordt de tempel meteen gesloten.

En nu nog naar mijn slaappek geraken. Ik haal opnieuw GoogleMaps boven en begin eraan. Een dame met hond vertrouwt het niet. De avond valt ook razendsnel hier. Het is 18u, eind mei en het schemert wanneer ik haar het telefoonnummer kan geven van mijn slaapplek. Bezorgd belt ze. Vervolgens laat ze hen aan het woord. “Gaat u even mee met deze dame, ze brengt u veilig tot bij ons”. Wel 4km loopt ze naast me. Terwijl de temperatuur stilaan onder de 30°C zakt. Verwonderd dat ik bij een bepaald kruispunt al op mijn GSM kan aflezen waar we heen gaan, voor ze haar twijfels weg heeft gedacht. Dan begint de hond duidelijk moeilijk te doen (langste wandeling ooit, ocharme). Er volgt nog een heel epistel waar ik niks van begrijp. Ik loop de richting uit die ze aangaf. En, dankzij GoogleMaps, kom ik aan.

Op dat moment staan er 30,4 km en 47243 stappen af te lezen op de smartphone. Ik kijk er met verstomming naar. Ik ben op, en nog maar net begonnen.

Die avond pak ik er de Shikoku-reisgids toch maar even bij. Dit is mijn 3de Japanreis en NOOIT ben ik zo verloren gelopen als vandaag! Dan besef ik: ik moet gewoon de aanduidingen volgen en die smartphone tot fototoestel herdopen.

Maar hey… Neen toch?!? Ik zit vlak bij Awagami. Dé Awagami factory!

Ok, alle gekheid op een stokje. Morgen, ter plaatse rust. Of toch op zijn minst een omtoer langs Awagami! Al is het direct wel een serieuze gok want het zet het doel meteen onder druk… tobben!

Voor wie Awagami niet kent: als je in Vlaanderen Japans papier wil kopen kom je al gauw bij Schleiper uit. Daar vind je 1 merk Japans papier: Awagami. Toen ik in 2016 naar Japan kwam om de roots van het inktschilderen op te zoeken, was het de plek die ik wilde bezoeken. Maar het lag ver van mijn andere pleisterplekken. Vandaar kwam ik toen in Echizen terecht.

Wat ik koos, lees je in de volgende blog!

Share

De eerste sprong in het ongeplande

27/5/2019. Eindelijk startte het grote avontuur. Vanaf nu geen vooraf geboekte slaapplekken meer. Als ik “Neil” (de Japanse ex-collega van een kennis) niet te pakken zou krijgen, geen idee hoe ik dan een slaapplek zou vastkrijgen. Spannend.

Op de rug 7kg. 1 set reservekleren, een slaapzak, een geleende Shikoku88 reisgids en een mobiele WIFI-antenne.

28/5/2023. Vreemd hoe vandaag beïnvloed is door toen.

Ooit had ik gezworen om NOOIT de 20km van Brussel te lopen. Dat kon wel eens mijn dood worden, zelfs stappend. Elk jaar kwam onze directeur weer vrijwilligers zoeken om mee te lopen voor het goede doel en elke keer zei ik neen.

Vandaag zal ik die 20km toch meestappen. Zonder voorbereiding. Wie had dat ooit gedacht LOL. In de rugzak deze keer vooral een hoop redenen om dat te doen.

  • de vele kankerdiagnoses in de omgeving die pijnlijk duidelijk maken hoe nu écht NU is en niet morgen of later.
  • het feit dat ik wat voorbereiding kon gebruiken. Door het bovenstaande besliste ik immers in te schrijven voor een expeditie in de bergen. Opnieuw, ver buiten de comfortzone.
  • en ja het is ook een beetje om te vieren. Want de afgelopen maanden viel ik bijna stil door een pijnlijke schouder.

Naast die redenen nog 2 flessen water. Want als er een ding is dat de tocht naar Shikoku mij geleerd heeft, dan is het wel het belang van drinken!

Back down memory-lane. 2019. Ik stap de touringbus op. Dankbaar dat vervoer zo minutieus geregeld wordt in Japan. Ik hoef niet te vrezen dat ik op de verkeerde bus zit of op de verkeerde plek ga afstappen. Dat wordt in deze setting goed gecontroleerd. En gezien de striemende regen is het fijn om zeker te zijn van het pad.

Ik word, volgens plan, gedropt aan een snelwegparking. Een henro (pelgrim) had die tip gedeeld. Hier moet ergens een doorgang zijn naar een pad.

Alle andere passagiers die hier afstapten zijn al lang overgeschakeld op hun auto als ik eindelijk een klein poortje vind. Het lijkt niet echt de bedoeling van het te gebruiken, maar het is niet op slot. Ik gebruik het dan maar.

Achter het poortje liggen graven. Maar graven met kruisen, zoals thuis. Nog nooit gezien hier. Blijkbaar liggen hier Duitse oorlogsgraven. Ik ben erdoor gepakt, de hemel blijft mee huilen. Ik stap door want ik kan nog altijd moeilijk inschatten hoe de dag gaat verlopen.

Tempel 1. Hier is het henro-winkeltje. Ik koop mij een henro-vestje, een wandelstok en een stempelboek. Het avontuur is echt begonnen!

De adressen van de tempels terugvinden in GoogleMaps is behoorlijk lastig, maar het is me toch wel handiger dan die papieren kaart. Zeker met regen. Ik zie, zoals aangekondigd, ook wel hoe goed de tocht is bewegwijzerd, maar ik hou het toch nog even op oude gewoontes. Mensen en veranderen hé, nooit gemakkelijk.

Het stopt gelukkig met regenen en ik geraak vlot tot bij de slaapplaats bij tempel 5. Ik word warm ontvangen en verblijf er samen met een paar Japanse pelgrims en 2 Denen. Ik krijg de vrouwenslaapzaal voor mij alleen. Bij het avondeten hoor ik over vuurvliegjesseizoen, maar op dit moment weegt de jetlag daarvoor nog te zwaar.

Ik geniet van de nachtrust.

Wanneer ik opsta zijn de Japanners al vertrokken. Samen met de Denen zitten we aan het ontbijt. Onze gastvrouw doet erg haar best om iets of wat Westers ontbijt te voorzien, zo lijkt het. Ik weet nog dat we kleurige jelly’s voorgeschoteld krijgen. LOL

Dit is het begin van een pittige dag!

Share

Pofferdory

Deze volgreeks over mijn reis van precies 4 jaar geleden krijgt een hedendaagse dimensie. Vandaag zag ik deze die de aankomst in Japan van toen perfect samenvat!

De jetlag bij aankomst in Osaka was geen verrassing. Alleen leek het even of die al een tijdje aan de gang was.

Ik had van thuis uit 1 overnachting zelf geboekt. Die voor de eerste nacht. De rest zou gaandeweg geboekt worden. Dat is een van de reiskeuzes die ik maakte. Te voet rondtrekken leek me voor mijn lichaam geen vanzelfsprekendheid. Meer nog, ik was er begin 2019 nog heilig van overtuigd dat ik wel eens neer zou kunnen vallen na 20km. Daardoor had ik jarenlang geweigerd om mee te stappen ten voordele van Vredeseilanden. Daar hangt trouwens een heel verhaal aan vast, maar dat volgt morgen misschien.

In elk geval, ik vond het beter om niet alle slaapplekken voor vertrek te boeken zodat ik kon beslissen tot waar ik zou gaan.

Gelukkig voor mij was Daphne met het idee gekomen om mij in contact te brengen met “Neil” een Japanse ex-collega van haar. Ik zou Neil dagelijks via Whatsapp vragen om een overnachting te boeken. Maar dus niet vandaag. Die overnachting had ik op deskundige wijze zelf geboekt via Booking. Peanuts.

Slaperig was ik van het vliegveld naar het centrum gegaan. Het was ochtend. Veel te vroeg om al een bed vast te krijgen, toch wilde ik graag even de rugzak parkeren.

Ik sta bij de ingang van het geboekte hotel in trekkerskleding en met rugzak. Ik moet even tegen de mensenstroom in. Zwart/donkerblauw maatpak, geblonken schoenen. Letterlijk en figuurlijk dus.

Waarom had ik er niet op gelet dat dit een zakelijk hotel was?

“Do you have a reservation please?”

Ja, voor gisteren blijkt dus.

Pofferdory dus hè. Dat werd een dubbel zo dure nacht.

En nog een paar uur rondslenteren voor ik mijn hoofd kan neerleggen.

Het meest magische moment wanneer je ziet hoe je door tijdszones reist.
Een reistip van Paul Akers levert mij extra beenruimte op het vliegtuig!
Je kent de chaos wel wanneer je het vliegtuig verlaat. 3 keer raden waar een Japanner zat!
Share

Out of the zone

Dat moment waarop je echt buiten je comfortzone stapt.
4 jaar geleden is het intussen. Moment suprême. Ik stap op een vliegtuig met minder dan ik ooit in een vliegtuig heb meegenomen. Ik heb zelfs veel minder mee dan dat ik ooit op weekend mee ben vertrokken.

Thuis heb ik de kids achtergelaten. Hun papa in Spanje, hun mama onderweg naar Japan.
Maar op dat eigenste moment is het lastigste vooral dat 16-jarige kattenkindje van me, dat 5 dagen eerder nog bloed overgaf. “Als Cha sterft, zoek dan aub een zak en steek ze even in de diepvries voor me. Ik heb de onderste schuif speciaal leeggemaakt.” had ik mijn moeder opgedragen.

6 maanden eerder had de reis zowat onmogelijk geleken. Tot begin februari. Ik ging naar een training over de Harada-methode. Da’s een manier om doelen te stellen en (sneller) te halen. Ik ging daar eigenlijk mijn zakencijfer wat mee verbeteren. “Je neemt best een persoonlijk doel…”. Lap! Wat dan? Wat wil ik tegen mei realiseren? In mijn agenda begin juni stond dat gapende gat. Dat gat van die trektocht op Shikoku die onmogelijk was, dacht ik.
48u later was het doel gesteld: Shikoku88 tempel 24 halen. Te voet. En videoverslag uitbrengen om het thuisfront te informeren en anderen een reisgevoel te bezorgen.

En dat maakte dus dat ik 26/5/2019 op de luchthaven stond met een rugzak van 8kg inclusief slaapzak. Probeer daar maar eens mee te vertrekken deze zomer ;-) Dan ken je de uitdaging!

Tijdens de reis heb ik zoals ik me had voorgenomen een video-verslag gemaakt. Maar dat was behoorlijk platonisch LOL. Dit jaar neem ik me voor om jullie de komende dagen opnieuw mee op stap te nemen door Shikoku en de bijzondere verhalen van de voorbereiding en van onderweg.

Hopelijk vind jij het boeiend om mee te lezen!

PS: Je gaat het niet geloven, maar mijn kattenkindje is er nog steeds. Op 10/6/2023 zal ze 20 jaar bij ons zijn!

Chacha kort voor vertrek.
Ze is er nog steeds!
Share

De digitale Smartschool-kloof

“Nu snap ik waarom K zo vaak een stuk huiswerk niet had gemaakt, mama!”

De ene denkt nu wellicht aan een moeilijke thuissituatie of niet beschikken over digitale tools, de échte reden is iets heel anders. Het is er eentje die in dit specifieke geval maar liefst 2 jaar onzichtbaar is gebleven. Tijd voor een blog dus!

We waren 31/8/2021. Mijn zoon zat druk te Whatsapp’en. “Oh yes! EINDELIJK! De klassenlijsten staan op smartschool!”. Gauw de tamtam verderzetten naar de andere vriendinnen en dan de kamer in. Even checken wie nu allemaal precies in zijn klas zal zitten in het 3de middelbaar.

Even later stond hij verbijsterd terug naast me: “Moet je nu wat weten?!?”.

Blijkbaar had K hem een privéberichtje gestuurd. “Weet jij waar ze allemaal hun uurrooster vinden? Ik zie dat niet.”. Dus werd er gebeld en bleek dat de vriendin in kwestie het gedeelte taken in de Smartschool-agenda niet kende. Terwijl ze, jawel, de afgelopen 2 jaar op dezelfde school had gezeten!

“Als die dat niet wist mama, dan kon die ook nooit alle taken maken hé, want een deel van ons huiswerk wordt digitaal doorgegeven”

Digitale vaardigheid bij kids is toch vanzelfsprekend?

“Ze zijn ermee geboren”. Op school gaan leerkrachten er van uit dat ze allemaal intuïtief mee zijn (wat vaker dan gedacht niet het geval is en ook buiten scholen hoor ik dagelijks “ik ben er niet mee geboren dus ik kan dat niet”).

Bovendien bij het ene gezin worden kids gewoon zo ver mogelijk van het internet af gehouden, terwijl sommige 5-jarigen al lopen dwepen met hun publieke TikTok account. Rare tijden en alles behalve evident als ouder. Eigenlijk weet je sowieso pas of je verkeerd koos als het te laat is en dan nog kan je je afvragen of het andere uiterste beter was.

K behoort al jaren tot de eerste categorie. Strikte limieten op gebruik van de PC en smartphone. Ze hangt wel eens vaker aan de lijn voor hulp met software voor school, maar dit gat in digitale kennis was ook ons compleet ontgaan.

De rol van de schoolagenda

Ooit de plek waar je ieder uur de taken voor school op een centrale plek noteerde, alles netjes op één enkele plaats.

Toen ik als trainer startte met lesgeven rond Outlook in bedrijven dan maakte ik de link met school. “Net zoals op school oppert timemanagement en de Getting Things Done methode van David Allen…”. Maar ik ben daarmee gestopt toen de dochter naar het middelbaar ging. Het klopte niet meer! Ze leren op school immers exact het omgekeerde: de ene taak in de papieren agenda en de andere op Smartschool op plek X en voor de andere leerkracht op Y en Z. Verplicht puzzelen en extra uitdaging op focus. 

Kwestie van kinderen zo goed mogelijk voor te bereiden op een professionele carrière?!? Mocht er even bij verteld worden dat elk voor zich best kan centraliseren en misschien digitaal dan kan dat een geldig argument worden. Alleen nu denk ik dat onderwijs mag stoppen met klagen over hoe weinig focus leerlingen nog hebben én hen misschien wat bijbrengen op vlak van focus en timemanagement.

Maak van (digitale) zelfredzaamheid een prioriteit

Beloon diegenen die antwoorden zoeken en vinden online. Leer hen vooral ook dat antwoord te dubbelchecken. Laat er dit schooljaar ten minste voor elke leerling 1 leerkracht zijn die aanraadt om alle taken op 1 centrale plek te noteren en van daaruit ook te plannen. Misschien digitaal, dan ben je meteen zeker dat iedereen dat stuk agenda vindt. 

Zelfredzaamheid en digitale vaardigheid lijkt me redelijk relevant om te kunnen spreken over inclusief onderwijs. En wie nu denkt “zo een drama voor 1 leerling die de agenda niet vond”, die nodig ik graag even uit. Kijk even verder.

April 2020 gaf ik vrijwillig een workshop Powerpoint aan een klas 10-jarigen. Hoe enthousiaster de ene werd hoe meer ik een meisje in haar kamer zag wegkwijnen. Ook zij mocht anders niet op de laptop en ze was bang, doodsbang om een verkeerde klik te doen.

Ik ben er zeker van dat als je een klas achter pakweg Excel of Powerpoint zet je snel zal merken dat er vele niveaus zijn, ook binnen de jeugd. Maar om dat als leerkracht te zien moet je zelf sterk genoeg staan.

Aandacht voor digitale vaardigheid is dringend nodig. Ik heb het niet over budget, echt over aandacht. Training ook. Dank om de boodschap mee te helpen verspreiden.

 

 

Photocredits: Max Fischer via Pexels

Share

Hoe onderwijs de jeugd fnuikt

Sinds de lockdown is het pijnlijk duidelijk geworden: differentiatie is overroepen. Zwakke leerlingen krijgen te weinig ondersteuning. Over de leerlingen die zich intussen schoolmoe vervelen wordt nog minder gesproken. In dit artikel blik ik terug op de afgelopen periode met mijn dochter: 1 jaar huisonderwijs. Ik wil graag delen wat ik afgelopen tijd ontdekte.

In april 2020 begon het kwartje te vallen. “Da’s eigenlijk wel veel toffer zo, mama. Nu kan ik – in plaats van nog eens een extra set oefeningen op iets wat ik al ken – mezelf verdiepen in waar ik zin in heb.” Bij de eerste versoepelingen regelde ze een gitaar, die kapot bleek. Die wist ze te fixen door de snaar slim te herbruiken en vervolgens leerde ze een paar akkoorden. Dank u YouTube.
Dat was op zich al niet zo nieuw meer, we stonden al langer in contact met het CLB in verband met verveling in de klas, maar de leerijver buiten de schoolmuren, die was nog nooit zo zichtbaar geweest.

We verkenden de mogelijkheden om via de examencommissie het secundair af te werken.
PRO:
– Werken op eigen tempo
– Verdiepen waar je dat zelf wil
CONTRA:
– Opbouw in graden i.p.v. jaren, dus als je terug wil naar het reguliere systeem dan verlies je mogelijk een jaar terwijl je de leerstof van het volgende misschien ook al deels kent. Met andere woorden, de beslissing is ingrijpend
– Uitzoeken van wat te leren is (bleek achteraf minder uitdagend)
– Sociaal contact vraagt meer actieve aandacht (hobby’s en externe begeleiding in groep losten we dit preventief op)

We sprongen uiteidelijk toch. We zijn ook blij met het resultaat. Maar voor mij persoonlijk bracht het een verrassend zicht op een breder probleem:

Er is een gigantische kloof tussen hoe onze beide generaties kunnen leren. Niet iedereen maakt gebruik van de mogelijkheden, maar dat was vroeger ook al zo.
Mijn brede interesse kon ik in de 90’s enigzins botvieren in de Bib. Naar aanleiding van iets waarover ik hoorde bij kennissen of op TV ging ik grasduinen.. Maar vandaag merk ik hoe beperkt dat aanbod was ten opzichte van nu. Op school kreeg je tenminste nog eens wat nieuwe en totaal onbekende materie voor de kiezen. School was een bron van kennis.
Ik herinner me nog goed de laatste les Latijn. We speelden een quiz. “Welke stroming in de schilderkunst wordt gekenmerkt door puntjes?” Ik kon niet geloven dat er 13-jarigen waren die daarop het antwoord niet wisten. Toen bleek ook de leerkracht het pointillisme niet te kennen. Stomverbaasd. Ik was blijkbaar een buitenbeentje, nochtans zeker geen primus. Toch bleek het bewijs te zijn om definitief de “blokbeest”-stempel te krijgen.

Vandaag is het een heel ander verhaal. School is niet langer de grootste bron van kennis. Als je je dagen vult met het uitproberen van dingen die je ontdekte op Pinterest of TikTok en verder onderzocht via YouTube dan komt er op school wel al eens iets langs dat je al (deels) kent. Tuurlijk haal je dan met gemak bepaalde resultaten, ook al wordt kennis nog altijd niet cool gevonden en blijf je ook nu een buitenbeentje.

Het laatste oudercontact van mijn dochter was op dat vlak zeer herkenbaar. “Mevrouw,” zei de klastitularis, “ik maak me toch wel zorgen. M verstopt haar toetsen en rapporten voor de anderen, terwijl ze bij de top 3 zit.”
Dochter: “Als ze niet weten dat ik hoog scoor, moet ik geen fouten faken om normaal te zijn.”
De manier waarop scholieren omgaan met goede resultaten is niks veranderd. 

Intussen gaat onze dochter dus al een jaar niet meer naar school en durf ik te stellen dat ik begin te begrijpen waarom school zoals het vandaag bestaat voor een intrinsiek gemotiveerd kind met een hoge nieuwsgierigheid niet kàn werken.

Er is een gigantisch verschil met de dochter van voor de lock-downs: “Ik heb geen zin”, “ik verveel mij”, “ik ga stoppen nu want als ik sneller klaar ben krijg ik nog wat van dezelfde oefeningen”.
Vandaag is dat anders.
Neem het vak aardrijkskunde, de culminatiehoogte. Dat was een uitdaging. “Volgens mij klopt die formule in het boek niet helemaal dus ik heb via Messenger hulp gevraagd aan Frank Deboosere. Komt wel in orde mama!”.
Neem natuurwetenschappen, het DNA. “Ik ga even ontspannen en knutselen”. Komt ze aanzetten met een maquette van DNA met parels. Even opgezocht hoe je zoiets maakt in YouTube “want ik moet dat kunnen zien om dat te begrijpen”.

Het DNA in parels
Het DNA in parels… even niet studeren.

En nu komen de kunststoffen aan bod. “Ik ga bio-afbreekbare kunststof maken zodat ik dat begrijp”.

Dat er genoeg nieuwsgierigheid was werd al duidelijk in april 2020 aan de eettafel. “Zeg mama, da’s toch raar he dat er bij <br> geen <\br> nodig is?” U hoort het wellicht in Keulen donderen, beste lezer. Ik rook een stukje internet. “Ben jij nu HTML aan het leren programmeren?” “Ja, allez… dat is gewoon een appje om de basis te leren. Ben geen website aan het maken hoor, is gewoon tegen de verveling”.
U leest het goed de frustratie over de weinige uitdaging liep nog hoger op. Zo erg dat ze besloot om in juli en augustus de cursussen op eigen houtje af te werken want dat was achterstand waarvan sprake in alle media en die wilde ze niet. Half juli was alles af.

Het klassieke onderwijs bood nog slechts 1 garantie: die op complete verveling en demotivatie. Want dan werd ze verplicht in de pas te lopen. Dan moest het ieder uur wat anders zijn, dan kon ze nooit een dag lang uitdiepen of knutselend studeren.
Wij gingen dan ook op zoek naar een oplossing. Dat was een sprong over een hele brede kloof. Via de examencommissie werk je vak per vak af en graad per graad. In geval van onze dochter betekende het springen naar de derde graad secundair. Mocht het mislukken dan zou ze op school een jaar over moeten doen dat ze eigenlijk aan het overslaan was omwille van de verveling. Gelukkig bekrachtigde iemand uit het zorgteam:”Mevrouw, ik denk dat u de juiste beslissing nam”.

Zie ik dan structurele oplossingen?
Toegegeven, ik zou niet 1 oplossing weten die voor iedereen past hoor, binnen de huidige 4 schoolmuren. Al heb ik nu het gevoel dat het onderwijs in praktijk “inclusief voor niemand” werkt. Niet voor de sterke en niet voor de zwakkere en half voor de middenmoot. Gezien de lat steeds verder lijkt te  zakken wordt de groep “sterkere leerlingen” die uit de boot valt als maar groter.

Dit jaar liet mij inzien dat we schools succes tot hiertoe afleiden uit punten en intelligentie terwijl we in het leven groeien door te vallen en op te staan.

Een ding wat ik graag zou zien stoppen is ouders de boodschap geven:”stop met hen extra materiaal aan te bieden in de vrije tijd, straks gaan ze zich vervelen”. In ons geval werd hen niks aangeboden, buiten dan toegang tot een hele grote bron aan informatie: het internet.
Wij daagden onze kids enkel uit in het kritisch links analyseren en het dubbelchecken van bronnen.
Sommige kinderen zijn kennissponzen, neem het van mij aan. Zij zijn een deel van de toekomst, de maatschappij heeft nood aan meer kennis en vaardigheden. Stop met hen te beknotten.

Wat als we motivatie en verantwoordelijkheidsgevoel (lees zelfsturing) zouden koppelen aan slagen op school?

Hoe meer verantwoordelijkheid ze tentoon spreiden hoe meer vrijheid ze krijgen. Hoe meer verantwoordelijkheid ze opnemen, hoe minder ze op school moeten zijn. Laat ze zich bewijzen met iets wat ze leuk vinden. Laat hen talenten versterken. Geef leerlingen de kans om uit te zoeken welke aspecten van de leerdoelen binnen hun hobby of talent vallen. Laat hen dat toepassen en uitleggen voor de klas.

Durf als leerkracht te tonen dat je niet alles weet, laat leerlingen toe om aanvullingen te maken. Laat hen hun standpunt onderbouwen met bronnen, evalueer eens klassikaal die bronnen.
Alles evolueert razendsnel, zorg ervoor dat leerlingen in staat zijn hun kennis en vaardigheden voortdurend bij te schaven, eerder dan van hen een huidige stand van zaken aan te leren als een wetmatigheid.

M.a.w. ook de rol van leerkracht heeft nood aan een update. Voor al het bovenstaande is nood aan extra digitale vaardigheid. De afgelopen jaren merkte ik dat leerkrachten geacht worden digitale vaardigheid te leren maar in feite zelf aan hun lot worden overgelaten of de waarde ervan onderschatten.

Hopelijk kan dit verhaal helpen om meer inzicht te krijgen in wat er nu beter kan binnen onderwijs. Dat beperkte digitale vaardigheid een nieuwe soort kansarmoede aan het worden is. Dat de digitale mogelijkheden een kans bieden voor individuele leertrajecten. Maar vooral dat alles aanwezig is om jongeren in staat te stellen te leren op eigen tempo en intussen hun zelfsturing te vergroten.

Share
Share